Xi lanh là gì? Những loại xi lanh Hiện nay

Xi lanh – 1 thuật ngữ không thực sự không quen so với người làm việc trong nghề kỹ thuật, nhưng so với mọi người thì đây là một khái niệm hoàn toàn mớ lạ và độc đáo.

trên đây là 1 bộ phận quan trọng nhất của động cơ đốt trong ô tô, xe máy, nếu thiếu nó thì xe không thể chạy đc.

Vậy xi lanh là gì? Cấu trúc, cơ chế hoạt động và phân loại xi lanh ra sao?

Mời chúng ta cùng xem cụ thể trong nội dung bài viết dưới nhé.

Xi Lanh Là Gì?

Xi lanh (tiếng Anh: cylinder) là 1 bộ phận quan trọng trong động cơ đốt trong, có dạng hình trụ, là nơi chứa piston để tạo thành buồng đốt giúp gây ra công suất cho động cơ.

chu trình đốt cháy nhiên liệu đẩy piston di chuyển bên trong xi lanh, làm trục khuỷu quay kế tiếp truyền lực cho hệ thống truyền động của xe giúp các bánh xe quay.

không những vậy, xi lanh lại có nghĩa vụ truyền nhiệt lượng từ piston và xéc măng đến khối hệ thống làm giảm nhiệt độ.

tuy nhiên, xi lanh trong ứng dụng thực ra lại có trong không ít hệ thống máy móc khác mà chắc hẵn khá thân thuộc với chúng ta.

Phân Loại Xi Lanh

Ngoài xi lanh dùng trong động cơ xe ô tô, xe máy, xi lanh còn được ứng dụng không ít trong số máy móc từng ngày của con người như: cửa tự động hóa, ty ben cho xe tải, xe ép rác, máy móc công nghiệp…

Xi lanh động cơ đốt trong

Thân động cơ (hay còn được gọi là thân máy, lốc máy) thường làm bằng gang xám hoặc hợp kim nhôm có nhiệm vụ chứa tất cả chi tiết trong động cơ.

Xi lanh đc đặt trong thân động cơ. Xi lanh cùng theo với nắp xi lanh và đỉnh piston tạo thành buồng đốt & thể tích làm việc của động cơ. Đối với động cơ nhiều xi lanh, những xi lanh được bố trí thành một hàng.

Xi lanh thường được đúc nguyên khối vào thân máy. Những động cơ dần lớn hoặc động cơ xe tải thường dùng các đường ống dẫn xi lanh rời, có thể thay thế sửa chữa lúc bị mòn.

Nắp xi lanh đc gắn vào thân máy nhờ bu-loong hoặc đinh tán. Nắp xi lanh có nhiệm vụ đậy kín cục bộ xi lanh, ở phía đối diện piston.

Nắp xi lanh còn làm giá đỡ lắp ráp các chi tiết của xupap như đường ống hướng xupap, xupap nạp (mở ra khi nạp khí mới vào xi lanh), và xupap xả (mở ra khi xả khí cháy ra khỏi xi lanh).

xem thêm bài viết bên dưới để biết kỹ hơn về hoạt động vui chơi của động cơ đốt trong.

Xi lanh điện

Xi lanh điện (tiếng Anh là electric cylinder) là loại xi lanh có cơ cấu dẫn động tuyến tính (loại cơ –điện) được sử dụng để biến hóa năng lực điện thành mô-men xoắn.

một số phần mềm của xi lanh điện:

• dùng để làm đóng Open sổ, cửa xe tự động hóa.
• Nâng hạ giường, ghế bác sĩ nha khoa
• Bàn công nghiệp
• nội thất nhà thông minh
• những ngành cơ khí sản xuất máy.

Xi lanh thủy lực

Xi lanh thủy lực (Hydraulic Cylinder) được dùng để làm đổi khác nguồn năng lượng của dầu, chất lỏng thủy lực thành động năng để có lực ở đầu cần, tác động nhằm mục tiêu thực hiện những nhiệm vụ như: kéo, đẩy, ép, nén, nghiền,….

Xi lanh thủy lực đc phần mềm nhiều trong những loại xe cẩu tự hành, xe ben, máy ủi, máy xúc & máy ép rác…

Xi lanh khí nén

Xi lanh khí nén là dạng tổ chức cơ cấu quản lý thay đổi áp lực khí nén thành chuyển động tịnh tiến đáp ứng động năng cho các chuyển động.
Xi lanh khí nhận khí nén từ máy nén khí làm không gian giản nở trong xi lanh ép piston di chuyển theo hướng mong muốn.

Xi lanh khí nén cũng đều có nhìu loại thiết kế không giống nhau cho thích ứng nhu cầu sản xuất máy như xi lanh vuông, xi lanh tròn, xi lanh kẹp, xi lanh compact, xi lanh xoay, xi lanh trượt, xi lanh 1 chiều, 2 chiều…

Xilanh khí nén được ứng dụng thoáng rộng trong ngành công nghiệp tự động như: công nghiệp lắp ráp, sản xuất gỗ, đồ ăn, dây chuyền đóng gói rất hay sản xuất rô bốt hoặc lắp ráp điện tử, công nghiệp xi măng,…

dung lượng Xi Lanh

dung lượng xi lanh, hay có cách gọi khác là thể tích công tác và làm việc, thể tích làm việc của xi lanh, hoặc thể tích động cơ (tiếng Anh: engine displacement, displacement volume) là thể tích mà các piston dịch chuyển bên phía trong xi lanh của động cơ piston, không tính thể tích buồng đốt.

có thể nói, dung lượng xi lanh là thể tích giới hạn bởi thành xi lanh & các vị trí điểm chết trên (ĐCT), điểm chết bên dưới (ĐCD) của piston.

số lượng và Cách bố trí Xi Lanh Động Cơ

1 động cơ có thể có một hoặc nhiều xi lanh bên phía trong, số lượng càng lớn thì sức mạnh càng tốt và cách bố trí càng phức hợp.

Về số lượng, chúng ta thường nhìn thấy nhất là một, 3, 4, 5, 6, 8, 12… trong các số đó thông dụng đặc biệt là động cơ 4 xy lanh & 6 xy lanh.

Tuỳ vào công năng động cơ mà đơn vị phân phối sẽ họa tiết thiết kế số xy lanh thích ứng.

rõ ràng xe ô tô 30 – 100 mã lực thường có 3 xy lanh, 100 – 300 mã lực thường xuyên có 4 xy lanh, 300 – 400 mã lực thường xuyên có 6 xy lanh, 400 – 700 mã lực thường xuyên có 8 xy lanh, hơn 700 mã lực thường xuyên có 12 xy lanh.

Việc dùng nhiều xy lanh thay vì chỉ 1 xy lanh sẽ giúp cân nặng từng piston giảm đáng kể. Điều này giúp lực quán tính bé hơn, động cơ có khả năng cân bằng và điều độ tốt hơn. Từ đó tốc độ của động cơ cũng nhanh hơn do cân nặng mỗi piston nhẹ hơn.

Động cơ có càng nhiều xy lanh thì sẽ xuất hiện càng nhiều đường ống dẫn nạp/xả. Điều ấy giúp giảm lực cản bên trên ống dẫn, hỗ trợ quá trình nạp/xả diễn ra tốt hơn, động cơ đạt công năng cao hơn.

Có nhiều loại sắp xếp xi lanh phía bên trong động cơ ô tô. Hay gặp phải nhất là:

• Kiểu chữ I – xi lanh thẳng hàng (Inline engine): cấu trúc đơn giản, gọn nhẹ & ít những chi tiết chuyển động.
• Kiểu chữ V: gọn gàng hơn động cơ thẳng hàng cùng con số xilanh và có khả năng thuận lợi dùng cho cả xe FWD và RWD.
• Kiểu chữ W
• Kiểu chữ H
• Kiểu chữ X
• Kiểu hướng tâm (star)
• Kiểu Wankel

những dòng xe phổ thông như: Mazda 3, Ford Ranger, Toyota Vios, Camry… sử dụng kiểu động cơ I4.

những dòng cao cấp hơn thế thì dùng động cơ V6 như: Lexus LS, Audi A6…

Động cơ V8 thường thấy ở những dòng xe sang như: Mercedes Maybach, Lexus GX, BMW 750i…

những xe siêu sang rất hay xe thể hiệu suất sao, siêu xe Sport giống như các dòng xe của hãng Aston Martin, Rolls-Royce, Bentley, Lamborghini, Ferrari… thường sử dụng động cơ V12 hoặc W12 – 12 xi lanh.

Động cơ V12 thường dùng cho các siêu xe yên cầu hiệu quả như: Ferrari, Lamborghini, Audi,…